Özəlləşdirilən dövlət müəssisələrinin, aqrar islahatları nəticəsində ləğv olunmuş və işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinin dövlət büdcəsinə, büdcədənkənar dövlət fondlarına, qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə dövlət müəssisələrinə olan borclarının və bu müəssisələrin səhmlərinin nəzarət zərfi dövlətə məxsus banklara olan ödəmə vaxtı ötmüş borclarının silinməsi və tənzimlənməsi Qaydalarının təsdiq edilməsi haqqında
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin Fərmanı
«Özəlləşdirilən dövlət müəssisələrinin, aqrar islahatları nəticəsində ləğv olunmuş və işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinin borcları haqqında» Azərbaycan Respublikası Qanununun 2.5-ci bəndinin icrasını təmin etmək məqsədi ilə qərara alıram:
1. «Özəlləşdirilən dövlət müəssisələrinin, aqrar islahatları nəticəsində ləğv olunmuş və işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinin dövlət büdcəsinə, büdcədənkənar dövlət fondlarına, qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə dövlət müəssisələrinə olan borclarının və bu müəssisələrin səhmlərinin nəzarət zərfi dövlətə məxsus banklara olan ödəmə vaxtı ötmüş borclarının silinməsi və tənzimlənməsi Qaydaları» təsdiq edilsin (əlavə olunur).
2. Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti bir ay müddətində bu Qaydaların 4.5-ci bəndində göstərilən Dövlət Qiymətli Kağızların buraxılışı şərtlərini müəyyən etsin.
3. Müəyyən edilsin ki, Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin zəmanəti əsasında kredit almış dövlət müəssisələri, krediti vaxtında qaytara bilmədiyinə görə kredit borcunun məbləği dövlət büdcəsindən ödənildiyi hallarda, həmin dövlət müəssisələri özəlləşdirilərkən dövlət büdcəsinə yaranmış borcları bu Fərmanın 1-ci bəndilə təsdiq olunmuş Qaydalara uyğun olaraq silinir.
- Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əmlakının İdarə Edilməsi üzrə Dövlət Komitəsi bu Fərmanın icrasını təmin etmək üçün müvafiq tədbirlər görsün.
- Bu Fərman dərc olunduğu gündən qüvvəyə minir.
Heydər ƏLIYEV
Azərbaycan Respublikasının Prezidenti
Bakı şəhəri, 11 iyun 2001-ci il
№ 497
Azərbaycan Respublikası Prezidentinin
11 iyun 2001-ci il tarixli
497 nömrəli Fərmanına
əlavə
Özəlləşdirilən dövlət müəssisələrinin, aqrar islahatları nəticəsində ləğv olunmuş və işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinin dövlət büdcəsinə, büdcədənkənar dövlət fondlarına, qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə dövlət müəssisələrinə olan borclarının və bu müəssisələrin səhmlərinin nəzarət zərfi dövlətə məxsus banklara olan ödəmə vaxtı ötmüş borclarının silinməsi və tənzimlənməsi
Qaydaları
1. Ümumi müddəalar
1.1. Bu Qaydalar «Özəlləşdirilən dövlət müəssisələrinin, aqrar islahatları nəticəsində ləğv olunmuş və işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinin borcları haqqında» Azərbaycan Respublikasının Qanununa əsasən hazırlanmışdır.
2. Qaydaların tətbiqi dairəsi
2.1. Bu Qaydalar Azərbaycan Respublikasının 1995-ci il 29 sentyabr tarixli Qanunu ilə təsdiq edilmiş «Azərbaycan Respublikasında 1995-1998-ci illərdə dövlət mülkiyyətinin özəlləşdirilməsinin Dövlət Proqramı» çərçivəsində özəlləşdirilmiş, özəlləşdirilməsi barədə qərar qəbul edilmiş və özəlləşdirilməsi başa çatmamış müəssisələrin, «Azərbaycan Respublikasında dövlət əmlakının özəlləşdirilməsinin II Dövlət Proqramı»na uyğun olaraq özəlləşdirilmiş, özəlləşdirilməsi haqqında qərar qəbul edilən dövlət müəssisələrinin, dövlət büdcəsinə (Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin zəmanəti əsasında verilən kreditlər üzrə borclar istisna olmaqla), büdcədənkənar dövlət fondlarına, səhmlərinin nəzarət zərfi dövlətə məxsus olan banklara (bundan sonra — banklar) və qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə dövlət müəssisələrinə, Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə uyğun olaraq ləğv olunmuş kolxozların və sovxozların, işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinin banklara olan borclarının silinməsi və tənzimlənməsi qaydalarını müəyyənləşdirir və həmin təsərrüfat subyektlərinə aşağıdakı qaydada şamil edilir:
2.1.1. Azərbaycan Respublikasının 1995-ci il 29 sentyabr tarixli Qanunu ilə təsdiq edilmiş «Azərbaycan Respublikasında 1995-1998-ci illərdə dövlət mülkiyyətinin özəlləşdirilməsinin Dövlət Proqramı» çərçivəsində özəlləşdirilmiş müəssisələrə onların özəlləşdirilməsinin başa çatması tarixinə (2003-cü il 1 noyabr tarixinədək), özəlləşdirilməsi barədə qərar qəbul edilmiş və özəlləşdirilməsi başa çatmamış müəssisələrə onların özəlləşdirməyə açılması tarixinə;
2.1.2. «Azərbaycan Respublikasında dövlət əmlakının özəlləşdirilməsinin II Dövlət Proqramı»na uyğun olaraq özəlləşdirilməsi haqqında qərar qəbul edilən dövlət müəssisələrinə özəlləşdirilməsi 2003-cü il 1 noyabr tarixinədək başa çatmış müəssisələrə, onların özəlləşdirilməsinin başa çatması tarixinə, digər müəssisələrə 2003-cü il 1 noyabr tarixinə;
2.1.3. Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə uyğun olaraq ləğv olunmuş kolxozlara və sovxozlara onların ləğv edilməsi tarixinə;
2.1.4. işğal altında olan rayonların təsərrüfat subyektlərinə işğal olunan tarixə.
2.2. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əmlakının İdarə Edilməsi üzrə Dövlət Komitəsi bu Qaydaların 2.1.1-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin siyahısını bu müəssisələrin özəlləşdirilməsinin başa çatması (2003-cü il 1 noyabr tarixinədək) və ya özəlləşdirməyə açılması tarixləri qeyd edilməklə bir ay müddətində və 2.1.2-ci bəndində göstərilən müəssisələrin siyahısı onların özəlləşdirilməsi başa çatdıqdan (özəlləşdirilməsi başa çatması tarixləri qeyd edilməklə) özəlləşdirilməsi barədə qərar qəbul edildikdən və müəssisələrin özəlləşdirməsi məqsədi ilə qanunvericiliyə müvafiq start (satış) qiyməti və ya nizamnamə kapitalı formalaşdıqdan sonra 10 gün müddətində Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyinə, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sosial Müdafiə Fonduna, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əhalinin Məşğulluğuna Kömək Fonduna, Azərbaycan Respublikasının Əlilləri Sosial Müdafiə Fonduna, banklara və qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehsalçısı olan dövlət müəssisələrinə təqdim edir.
2.3. Bu Qaydalar üzrə qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərə aşağıdakılar aid edilir: neft və neft məhsulları, elektrik enerjisi, istilik enerjisi, qaz, su, kanalizasiya xidmətləri, rabitə xidmətləri, dəmir yolu, aviasiya, avtomobil və dəniz nəqliyyatı ilə yük daşımaları.
3. Dövlət büdcəsinə, büdcədənkənar dövlət fondlarına yaranmış borcların (əsas borc məbləği, bu borclara son hesabat tarixinə hesablanmış faizlərin və maliyyə sanksiyalarının məbləği daxil olmaqla) silinməsi
3.1. Bu Qaydaların 2.1.1-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsinin başa çatması (2003-cü il 1 noyabr tarixinədək) və ya özəlləşdirməyə açılması tarixinə və 2.1.2-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsi 2003-cü il 1 noyabr tarixinədək başa çatdıqda, onların özəlləşdirilməsinin başa çatması tarixinə, digər müəssisələrin özəlləşdirilməsi məqsədi ilə qanunvericiliyə müvafiq start (satış) qiyməti və ya nizamnamə kapitalı formalaşdıqdan sonra 2003-cü il 1 noyabr tarixinə dövlət büdcəsinə, büdcədənkənar dövlət fondlarına yaranmış borcların (əsas borc məbləği, bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlərin və maliyyə sanksiyalarının məbləği daxil olmaqla) silinməsi haqda yazılı müraciətləri əsasında, Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sosial Müdafiə Fondu, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əhalinin Məşğulluğuna Kömək Fondu və Azərbaycan Respublikasının Əhalini Sosial Müdafiə Fondu həmin müəssisələrlə 15 gün müddətində borcun məbləği barədə 4 nüsxədə üzləşmə aktları tərtib edirlər.
3.2. Tərtib edilmiş üzləşmə aktları Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sosial Müdafiə Fondu, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əhalinin Məşğulluğuna Kömək Fondu və Azərbaycan Respublikasının Əlilləri Sosial Müdafiə Fondu tərəfindən 10 gün müddətində məlumat üçün Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinə və Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əmlakının İdarə Edilməsi üzrə Dövlət Komitəsinə, icra üçün isə müvafiq müəssisələrə göndərilir.
3.3. Bu Qaydaların 3.1-ci bəndində göstərilən üzləşmə aktları müvafiq olaraq bir tərəfdən Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sosial Müdafiə Fondu, Azərbaycan Respublikasının Əhalinin Məşğulluğuna Kömək Fondu, Azərbaycan Respublikasının Əlilləri Sosial Müdafiəsi Fondu və digər tərəfdən müəssisələr arasında hər biri üzrə ayrılıqda tərtib edilir və aktlarda göstərilən rəqəmlərin düzgünlüyünə və müəyyən edilmiş müddətdə aidiyyəti olanlara göndərilməsinə Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Sosial Müdafiə Fondu, Azərbaycan Respublikasının Əhalinin Məşğulluğuna Kömək Fondu, Azərbaycan Respublikasının Əlilləri Sosial Müdafiə Fondu məsuliyyət daşıyır.
4. Səhmlərinin nəzarət zərfi dövlətə məxsus banklara yaranmış borcların (əsas borc məbləği və bu borclara son hesabat tarixinə hesablanmış faizlərin məbləği daxil olmaqla) silinməsi
4.1. Banklarda yaranmış borclar aşağıdakı qaydada silinir:
4.1.1. Bu Qaydaların 2.1.1-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsinin başa çatması (2003-cü il 1 noyabr tarixinədək) və ya özəlləşdirməyə açılması tarixinə və 2.1.2-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsi 2003-cü il 1 noyabr tarixinədək başa çatdıqda, onların özəlləşdirilməsinin başa çatması tarixinə, digər müəssisələrin özəlləşdirilməsi məqsədi ilə qanunvericiliyə müvafiq start (satış) qiyməti və ya nizamnamə kapitalı formalaşdıqdan sonra onların 2003-cü il 1 noyabr tarixinə banklara borcları (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlər daxil olmaqla) silinir.
4.1.2. Bu Qaydaların 2.1.3-cü bəndində göstərilmiş kolxozların və sovxozların onların ləğv edilməsi tarixinə banklara yaranmış borcları (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlər daxil olmaqla) silinir.
4.1.3. Bu Qaydaların 2.1.4-cü bəndində göstərilmiş təsərrüfat subyektlərinin işğal olunana qədər banklara yaranmış borcları (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlər daxil olmaqla) silinir.
4.2. Bu Qaydaların 2.1.1-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsinin başa çatması (2003-cü il 1 noyabr tarixinədək) və ya özəlləşdirilməyə açılması tarixinə və 2.1.2-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsi 2003-cü il 1 noyabr tarixinədək başa çatdıqda, onların özəlləşdirilməsinin başa çatması tarixinə, digər müəssisələrin özəlləşdirilməsi məqsədi ilə qanunvericiliyə müvafiq start (satış) qiyməti və ya nizamnamə kapitalı formalaşdıqdan sonra 2003-cü il 1 noyabr tarixinə borcların (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlər daxil olmaqla) silinməsi haqda yazılı müraciətləri əsasında müvafiq banklar 15 gün müddətində müəssisələrlə borcun məbləği barədə 5 nüsxədə üzləşmə aktları tərtib edirlər.
Banklar tərtib edilmiş üzləşmə aktlarını 10 gün müddətində bankların idarə heyətinin qərarı ilə yaradılmış xüsusi komissiyalara təqdim edir, məlumat üçün Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinə, Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyinə, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əmlakının İdarə Edilməsi üzrə Dövlət Komitəsinə və Azərbaycan Respublikasının Milli Bankına, icra üçün isə müvafiq müəssisələrə göndərir.
4.3. Bu Qaydaların 2.1.3-cü və 2.1.4-cü bəndlərində göstərilmiş təsərrüfat subyektlərinin banklara yaranmış borclarının (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlər daxil olmaqla) məbləği banklarda yaradılan komissiyalar tərəfindən müəyyən edilir və bu barədə 4 nüsxədə akt tərtib edilir. Tərtib edilmiş aktların surəti 10 gün müddətində məlumat üçün müvafiq olaraq Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinə, Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyinə, Azərbaycan Respublikasının Milli Bankına, Azərbaycan Respublikasının Qaçqınların və Məcburi Köçkünlərin Işləri Üzrə Dövlət Komitəsinə göndərilir.
Həmin borclar (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlər daxil olmaqla) komissiyaların təqdim etdikləri aktlar əsasında bankların idarə heyətinin qərarları ilə silinir.
4.4. Banklar bu Qaydaların 4.2-ci və 4.3-cü bəndlərində göstərilən məlumatların düzgünlüyünə və müəyyən edilmiş müddətdə aidiyyəti olanlara göstərilməsinə məsuliyyət daşıyır.
4.5. Bu Qaydaların 4.1-ci bəndində göstərilən banklara borcların və bu borclara hesablanmış faizlərin silinməsi həmin bankların dövlət büdcəsinə köçürmələr üzrə Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyi qarşısında yaranmış öhdəliklərinin (vergi öhdəliklərinin, dövlətə məxsus səhmlərə görə ödənilən dividendlərin), Azərbaycan Respublikasının Milli Bankına olan mərkəzləşdirilmiş kredit resursları üzrə əsas borclarının və bu borclar üzrə hesablanmış faizlərin silinməsi hesabına həyata keçirilir.
Bu Qaydaların 4.1-ci bəndində göstərilən banklara borcların və bu borclara hesablanmış faizlərin silinməsi həmin bankların dövlət büdcəsinə köçürmələr üzrə Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyi qarşısında yaranmış öhdəlikləri ödənilməli olan vergilərin hesabına həyata keçirildikdə, müvafiq bankla Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi arasında birgə protokol tərtib edilir və bu barədə Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinə bank tərəfindən məlumat verilir, göstərilən borclar və faizlər dövlətə məxsus səhmlərə görə ödənilən dividendlərin hesabına həyata keçirildikdə, müvafiq bankla Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyi arasında birgə protokol tərtib edilir.
Azərbaycan Respublikası Maliyyə Nazirliyi, mərkəzləşdirilmiş kredit resursları üzrə Azərbaycan Respublikasının Milli Bankının silinmiş əsas borcu məbləğində uzunmüddətli və güzəştli şərtlərlə Dövlət Qiymətli Kağızları buraxır və Azərbaycan Respublikasının Milli Bankına verir.
Bu Dövlət Qiymətli Kağızlarının buraxılışı şərtləri Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabineti tərəfindən müəyyən edilir.
5. Qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə dövlət müəssisələrinə yaranmış borcların (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlərin məbləği daxil olmaqla) silinməsi
5.1. Bu Qaydaların 2.1.1-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsinin başa çatması (2003-cü il 1 noyabr tarixinədək) və ya özəlləşdirməyə açılması tarixinə və 2.1.2-ci bəndində göstərilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsi 2003-cü il 1 noyabr tarixinədək başa çatdıqda, onların özəlləşdirilməsinin başa çatması tarixinə, digər müəssisələrin özəlləşdirilməsi məqsədi ilə qanunvericiliyə müvafiq start (satış) qiyməti və ya nizamnamə kapitalı formalaşdıqdan sonra 2003-cü il 1 noyabr tarixinə qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə yaranmış borcların (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlərin məbləği daxil olmaqla) silinməsi haqda dövlət müəssisələrinə yazılı müraciətləri daxil olduqdan sonra, dövlət müəssisələri 15 gün müddətində 5 nüsxədə üzləşmə aktları tərtib edirlər və bu aktlarda göstərilən rəqəmlərin düzgünlüyünə məsuliyyət daşıyırlar.
Dövlət müəssisələri tərtib edilmiş üzləşmə aktlarını 10 gün müddətində Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi ilə razılaşdırmaqla məlumat üçün Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinə və Azərbaycan Respublikasının Dövlət Əmlakının İdarə Edilməsi üzrə Dövlət Komitəsinə, icra üçün isə müvafiq müəssisələrə göndərirlər.
5.2. Bu Qaydaların 2.1.1-ci və 2.1.2-ci bəndində göstərilən müəssisələrin qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehlakına görə dövlət müəssisələrinə yaranmış borclarının (əsas borc məbləği və bu borclara görə onların silinməsi haqqında qərarın icra edildiyi günə olan faizlərin məbləği daxil olmaqla) silinməsi nəticəsində debitor borcları azaldılan dövlət müəssisələrinin, azaldılan borc məbləği qədər 2003-cü il 1 noyabr tarixinə dövlət büdcəsinə olan borcu silinir, bu məbləğ kifayət etmədikdə isə, qiymətləri (tarifləri) dövlət tərəfindən tənzimlənən məhsul, iş və xidmətlərin istehsalçısı olan digər dövlət müəssisələrinə 2003-cü il 1 noyabr tarixinə olan borcları azaldılır (həmin digər müəssisələrin bu tarixə dövlət büdcəsinə borcları olduğu halda), bu da kifayət etmədikdə borcun qalan məbləği həmin müəssisələrin zərərlərinə aid edilir.
Azərbaycan Respublikasının Vergilər Nazirliyi dövlət büdcəsinə olan borclar hesabına silinən borc məbləğləri haqqında müvafiq müəssisələrlə birgə protokollar tərtib edir və bu barədə Azərbaycan Respublikasının Maliyyə Nazirliyinə məlumat verir.
6. Idarəetməyə verilən müəssisələrin borclarının ödənilməsinin tənzimlənməsi
6.1. Idarəetməyə verilmiş müəssisələrin özəlləşdirilməsi haqqında qərar qəbul edildikdə həmin müəssisələrin borclarının silinməsi bu Qaydaların 2.1.2-ci bəndində göstərilən müəssisələr üçün nəzərdə tutulmuş qaydada həyata keçirilir.
7. Müəssisələrin silinmiş kreditor borclarının uçotda əks etdirilməsi
7.1. Bu Qaydaların 2.1.1-ci və 2.1.2-ci bəndlərində göstərilmiş müəssisələrin silinmiş kreditor borc məbləğləri mühasibat uçotu haqqında qüvvədə olan qanunvericiliyə uyğun müəssisənin ehtiyat kapitalının artırılmasında əks etdirilir.